2026 YKS: Maarif Modeli’ne hazırlık soruları mı?

Yaklaşık 2.5 milyon adayın katıldığı Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) tamamlandı. Sırada sonuçların açıklanması ve tercihler var. Ancak hem YKS’nin ilk oturumu Temel Yeterlilik Testi’ne (TYT) hem de Alan Yeterlilik Testi’ne katılan öğrencilerle pervinkaplancom canlı yayınında soruları değerlendirdik. Öğrenciler gibi eğitimcileri de yayında ağırladım.

Bildiğiniz gibi kademeli olarak başlayan Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’ne göre öğrenim hayatlarına başlayan öğrenciler 2028 yılında Liseye Geçiş Sınavı (LGS) ve YKS’ye katılacaklar. Bu sınavlarda hazırlanan sorular ise Maarif Modeli’ne göre olacak.

BAĞLAM TEMELLİ SORULAR

Bu soruları da Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) “bağlam temelli sorular" olarak nitelendiriyor. Bunu da “bu yeni sistemle ezber yerine çözümleme, yorum ve problem çözme becerileri gibi öğretim programlarında yer alan beceriler öne çıkacak” diye açıklıyor. Bakanlığın açıklamalarına göre bu sorularda öğrenciden okuma, yorumlama, problem çözme ve bilgiyi farklı durumlara uygulama becerileri istenecek. Grafikler, tablolar ve görseller daha sık kullanılacak.

DEĞİŞEN SORU TARZLARI

Bakan Yardımcısı Ömer Faruk Yelkenci, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli (TYMM) kapsamındaki becerilerin ölçülmesine yönelik hazırlanan "Bağlam Temelli Çoktan Seçmeli Soru Yazım Kılavuzu"na ilişkin "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli'ne Göre Bağlam Temelli Sorular Toplantısı"nda bu soru tarzına ilişkin şunları söylüyordu:

“Bu anlamda öğrencimizin sadece ne bildiğine değil, bilgi ve becerilerini nasıl hayata geçirdiğine, günlük yaşamda karşılaştığı problemlere nasıl uyguladığına, karşılaştığı yeni durumlara nasıl çözüm ürettiğine ve çevresiyle nasıl bir anlam ilişkisi kurduğuna odaklanır bu yeni ölçme ve değerlendirme yaklaşımı."

Bu tür sorular ise sadece LGS, YKS gibi merkezi sınavlarda değil, aynı zamanda okul sınavlarında da kullanılacak.

MAARİF MODELİ SORULARI MI?

Peki bunları neden anlattım?

Hem TYT’de hem de AYT’de öğrenciler özellikle matematik ve Türkçe sorularının bazılarının bugüne kadar gördükleri tarzdan daha farklı olduğunu söyleyerek, “Acaba bunlar Maarif Modeli’ne geçiş için ÖSYM’nin hazırlık yaptığı sorular mıydı?” diye sorması.

Yine yayınlarımıza katılan eğitimciler de örneğin Türkçe testindeki bazı soruların akla Maarif Modeli’ni getirdiğini söylüyor, örnek olarak da “slogan” sorusunu hatırlatarak, şöyle diyor: “Anlam sorusunun nasıl sorulacağını gösteren sorulardı. Örneğin bir tane  “slogan bulun” sorusunda biz tam Maarif Model’de etkinlik bazlı sorularla aynı olduğunu gösteriyor. Bu tür sorular bize yavaş yavaş Maarif Modeli’ne doğru geçiş yaptıklarını gösteriyor.”

ANLAMLANDIRILAMAYAN SORULAR

Yine öğrencilere zaman kaybettiren matematik sorularına gelince; öğrenciler okuduğunu anlamakta sıkıntı yaşadıklarını söyleyerek, “Soruları anlamlandıramadıklarını” belirtiyor. Eğitimciler de sorularda matematiksel modelleme, okuduğunu anlama, yorumlama ve günlük hayatla ilişki kurma isteyen sorular olduğuna dikkat çekerek, bu soruların da akla Maarif Modeli’nin “bağlam temelli sorularını” getirdiklerini ifade ediyor ki; okuduğunu anlamak, yorum yapabilmek ve günlük hayatla ilişki kurmak Maarif Model için de çok önemli bir nokta.

Soruları anlamakta zorluk çektiklerini söyleyen öğrencilerin bir başka savı da “Bu anlaşılmaz sorular acaba yapay zekaya mı hazırlatıldı?” oldu. Hatırlanacağı üzere Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin, “yapay zekayı eğitim sistemine entegre ettiklerini” söylemiş, gerçi burada  LGS’yi kastetmiş, soruları öğretmenlerin hazırladığını ama seçimi yapay zekanın yaptığını dile getirmişti.

Öğrenciler de bu açıklamalara dikkat çekerek, “Acaba ÖSYM sorularda yapay zekadan destek almış olabilir mi, anlamlandırmakta zorluk çektiğimiz ve boş bırakmak zorunda kaldığımız soruları yapay zeka mı hazırladı?” diye soruyor.

Siz ne dersiniz? Lütfen yorumlarınızı paylaşın.