LGS sorularını eğitimciler değerlendirdi: 8 yılın en zor Türkçe soruları

1 milyon 10 bin 916 öğrencinin başvuru yaptığı Liseye Geçiş Sınavı (LGS) sorularını öğrenciler “Türkçe çok zordu ve son yılların en zor sınavıydı” diye değerlendirirken, eğitimciler de öğrencilerle aynı görüşte. Eğitimcilere göre de bu yıl 8’nci kez yapılan LGS’de en zor Türkçe soruları bu yıl çıktı. 

İşte eğitimcilerin LGS ile ilgili yorumları: 

YAYINI İZLEMEK İÇİN TIKLAYINIZ

KORAY VAROL OKULLARI ZÜMRE BAŞKANLARI

TÜRKÇE:  EN ZOR SORULAR

2025 Türkçe LGS soruları şimdiye kadar yapılan sınavların hepsinden daha zordu. Metinler önceki sınavlarda hayatın içinden konulardan gelirken bu sınavda daha çok edebi metinlerden  seçilmiş. Metinlerdeki mecazları anlamak için bir okuma disiplinine sahip olmak gerekiyor. Sözel mantık ve grafik sorularında ise dikkat  ve düzgün okuma ön plana çıkıyor , bütün sayfayı kaplayan bu sorular öğrencilerde ilk etapta korku yaratıyor ama dikkatli okuyunca o zorluk ortadan kalkıyor. Dil bilgisi olarak eylemsi ve cümle ögelerinden soru gelmedi ama sorulan dil bilgisi konuları eylemde çatı , cümle çeşitleri ve anlatım bozukluğu konularındaki soruları çözebilmek için cümlenin ögeleri konusunu iyi bilmek gerekiyor. Dil bilgisinin bir bütün olarak bilinmesinin ne kadar önemli olduğunu sınavda sorulan dil bilgisi soruları gösteriyor. Yazım ve noktalama soruları her sene gelen zorlukta karşımıza çıktı. Çok zorlayıcı sorular değildi. Sınavın geneline bakıldığında okuduğunu anlayan ve yorum yapabilen öğrencilerin ön plana çıktığı söylenebilir.

T.C İNKILAP TARİHİ  VE ATATÜRKÇÜLÜK: SADECE HATIRLAMAK YETMEDİ

T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük sınavında, öğrencilerin kavram bilgisini yalnızca hatırlamaları değil, bu bilgileri tarihsel olaylarla ilişkilendirebilmeleri de ölçülmek istendi. Sorular, neden-sonuç ilişkisi kurma ve farklı konular arasında bağ kurarak çıkarım yapabilme becerilerini yokladı. Sınavda bilgi düzeyinden analiz düzeyine kadar farklı bilişsel becerileri değerlendiren sorulara yer verildi. Güçlü çeldiriciler kullanılarak, sadece bilgi değil aynı zamanda dikkat de ölçüldü. Bu sınav, kavramlara ve tarihsel süreçlere hâkim, konu bütünlüğünü kurabilen ve yorum yeteneği gelişmiş öğrencilerin yanıtlayabileceği nitelikteydi. Önceki yıllar ile kıyaslandığında soruların daha kısa olduğu orta / kolay bir içeriğe sahip olduğunu söyleyebiliriz.

DİN KÜLTÜRÜ VE AHLAK BİLGİSİ: DİKKAT VE ÇIKARIM BECERİSİ

Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi testinde, dikkat ve çıkarım becerilerini ölçmeye yönelik, çeldiricileri güçlü sorulara yer verilmiştir. Soru dağılımı tüm üniteleri kapsayan içeriğe sahip şekilde hazırlanmış.  Öğrencilerin bir ayet, hadis ya da dini metni analiz ederek ana fikri belirleme ve buradan doğru yorumlara ulaşma becerileri sınanmıştır. Bu durum, sadece temel bilgilerin değil, bu bilgileri doğru şekilde anlamlandırma ve yorumlama becerisinin de başarıda belirleyici olduğunu göstermektedir. Temel dini kavramların ön planda olduğu sınav, genel olarak orta zorluk seviyesinde değerlendirilmiştir.

İNGİLİZCE: KELİME DAĞARCIĞI VE YORUMLAMA

2025 LGS İngilizce bölümü, 8. sınıf ders programına tamamen uyumlu ve dengeli bir sınav olarak karşımıza çıktı. Sadece son üniteden soru çıkmamıştı. Sorular; öğrencilerin yalnızca kelime dağarcığını değil, aynı zamanda okuduğunu anlama, grafik ve görsel yorumlama yeteneklerini de değerlendirmeye yönelik olarak oluşturulmuştu. Özellikle tablo okuma ve dikkat isteyen detaylı soruların, öğrencilerin analiz yeteneklerini ölçtüğünü görebiliyoruz. Zorluk derecesi geçen yıla nazaran biraz daha artmış, yanıltıcı seçeneklerle karşılaştık. Bu açıdan, titiz çalışan ve analiz yeteneğini geliştiren öğrencilerin daha hızlı sonuç elde ettiği bir sınavdı. Sınav genel olarak, bilgiyi analiz edip karşılaştırarak kelime bilgisiyle sonuca ulaşma becerisini ölçen bir sınav olmuş.

MATEMATİK: YENİ NESİL SORULAR BELİRLEYİCİ

Bu yılki LGS Matematik testi, önceki yıllara kıyasla bir miktar daha zordu ancak sınavın genel zorluğunun yansıması ile olduğundan daha zor göründü. Sorular tamamen müfredata uygundu ancak öğrencilerden sadece konu bilgisi değil, aynı zamanda okuduğunu anlama, yorumlama, analiz etme ve çok adımlı işlemleri sıralama becerisi bekleniyordu. Yeni nesil soru formatı bu yıl da belirleyiciydi. Özellikle oran-orantı, olasılık, veri analizi, üçgenler ve çarpanlar katlar konularından gelen sorular dikkat çekiciydi. Zaman yönetimi sınavın en kritik unsurlarındandı; işlem gücü kadar dikkatli ve planlı olmak da başarıyı etkiledi. Sadece çok test çözen değil, kaliteli ve seçici sorularla çalışan, muhakeme gücü yüksek öğrenciler avantaj sağladı. Bu yıl Matematik testinde tam net yapan öğrenci sayısının düşük olacağını öngörüyorum; 1-2 yanlışı olan öğrenciler bile üst dilimlerde yer alabilir.

FEN BİLİMLERİ: UZUN METİNLERİYLE AYIRT EDİCİ SINAV

Bu yılki LGS Fen Bilimleri soruları, önceki yıllara kıyasla daha uzun metinli, kavramsal derinliği yüksek ve ayırt ediciliği güçlü bir sınav profili çizmiştir.

Ünite bazlı incelendiğinde:

“Mevsimler ve İklim” ünitesinden gelen soru, oldukça temel düzeyde olup seçiciliği düşük, öğrencilerin rahatlıkla çözebileceği nitelikteydi.

DNA ve Genetik Kod konusundan ise her yıl olduğu gibi bu yıl da DNA’nın eşlenmesiyle ilgili klasik ve kolay bir soru soruldu.

Basınç konusuna ait sorulardan biri sıvı basıncıyla ilgiliydi; sıvının yoğunluğundaki değişimlere odaklanan, kavramsal fakat zorlayıcı olmayan bir soruydu.

Katı basıncı sorusu ise görsel destekli, yorum becerisini ön plana çıkaran, ancak çözümü kolaylaştıran biçimde sadeleştirilmişti.

Dördüncü ünitede yer alan fiziksel ve kimyasal değişimlere dair gelen soru, oldukça basit kurgulanmıştı. Öğrenciler, şıkları eleyerek dahi rahatlıkla doğru cevaba ulaşabileceklerdi.

Ancak ısı ve sıcaklık konusundan gelen iki soru, sınavın belirleyicilik düzeyini yukarı taşıyan sorular olarak öne çıktı. Grafik ve tablo analizinin zorunlu olduğu bu sorular, öğrencilerin yorumlama ve karşılaştırma becerilerini sınamaktaydı.

Periyodik sistem sorusu ise oldukça yalın ve doğrudan; elementlerin sınıflandırılmasına dair temel bilgi düzeyinde bir soruydu.

Basit makineler başlığı altındaki sorularda ise bu yıl eğik düzleme ilişkin daha önce rastlanmayan bir vurgu dikkat çekti: Eğimin sabit olduğunun altı çizilerek yöneltilen soru, konunun kavramsal boyutunu ölçmeyi amaçlamış.

Ayrıca çıkrık ile ilgili gelen soruda, öğrencilerin silindir ve kol yarıçaplarını dikkate alarak kuvvet kazancı hesaplamaları gerekiyordu; bu yönüyle orta düzeyde bir zorluk barındırıyordu. Genel itibarıyla basit makineler ünitesinden gelen sorular, geçen yıla kıyasla daha ulaşılabilir düzeydeydi.

Canlılar ve Enerji temasında yer alan besin zinciri sorusu, görsel üzerinden çıkarım yapmayı gerektirse de doğrudan ve netti. Ancak fotosentez konusundaki soru, bu yılın en dikkat çekici sorularından biri olarak değerlendirilebilir. İlk kez sorulan ve biyokütle ile ağırlık artışı ilişkisini sorgulayan bu soru, yüksek düzeyde analiz gerektirmekteydi ve sınavın seçici soruları arasında yer aldı.

Elektrik ünitesinden toplam üç soru geldi. Bunlardan biri, yine ilk kez sınavda yer alan elektrik enerjisinin farklı enerji türlerine dönüşümüne odaklanmaktaydı. Basit düzeyde bilgiyi ölçen bu soru, özellikle elektrik motorlarının çalışma mantığını bilen öğrenciler için kolaydı. Diğer iki elektrik sorusu ise uzun, karmaşık ve görsel yorumlama becerisine dayalı olup ayırt ediciliği oldukça yüksekti.

Genel olarak değerlendirildiğinde, 2025 LGS Fen Bilimleri soruları, hem metin yoğunluğu hem de kavramsal çeşitliliği açısından önceki yıllardan ayrışmış, bilgiye dayalı ezber yerine analiz ve yorumlama yeteneğini öne çıkaran, zorlayıcı ve seçici bir sınav olmuştur.

Sorular, Millî Eğitim Bakanlığı’nın yayınladığı örnek sorulara oldukça paralel; ders kitaplarında açıkça ifade edilen kazanımlar doğrultusunda hazırlanmıştır.

FMV IŞIK ORTAOKULLARI EĞİTİMCİLERİ:

TÜRKÇE: DİKKAT GEREKTİREN SORULAR

2025 LGS Türkçe sorularına bakıldığında soruların MEB 8. sınıf Türkçe dersi kazanımlarıyla örtüştüğü, örnek sorularla benzerlik teşkil ettiği söylenebilir. Sorular anlam çıkarma gibi temel okuma anlama becerilerine odaklanmıştır. Sınav genelinde, öğrencilerin okuma becerileri yanında analiz etme, yorumlama ve muhakeme yetkinliklerini ölçmeye yönelik sorulara da ağırlık verilmiştir. Ayrıca öğrencilerin metni bütünsel algılaması ve şiirsel dilin altındaki anlamı kavrayabilmesinin de beklendiği soru tipi yer almaktadır.  Bu tarz sorular edebî dil okuryazarlığı yüksek öğrenciler için avantajlıdır. Paragraf ve seçeneklerde kullanılan dil oldukça açık ve anlaşılır olmakla birlikte, soruların doğru çözülebilmesi için öğrencinin metni anlam bütünlüğü içinde kavraması, okuduğunu yorumlayabilmesi ve seçeneklerdeki ifadeleri metnin içeriğiyle örtüştürebilmesi büyük önem taşımaktadır.

Sorularda tablo, grafik yorumlama, yazım kurallarını ve noktalama işaretlerini sorgulama, eylem çatısı ve anlatım bozukluğu, yüklemin yerine göre cümle türleri sorusu da yer almıştır.  Dil yapısı sorularının teknik ama ölçücü nitelikte olduğu görülmektedir. Görsel ve grafik yorumlama soruları oldukça dikkat gerektiren ve çok iyi okunması gereken sorular olarak öne çıkmıştır. 3 sorunun (A kitapçığı 14, 15, 20 gibi) yüksek dikkat ve analiz becerisi gerektirdiği görülmüştür.

Genel anlamda sınav; ezber bilgiye değil, anlama, analiz etme, yorumlama ve muhakeme becerilerine dayalı bir ölçme değerlendirme yaklaşımını yansıtmaktadır. Bu durum, okuma becerisi gelişmiş öğrencilerin avantaj sağladığı, anlam temelli düşünebilen bireylerin ön plana çıktığı bir sınav profili ortaya koymuştur.

T.C. İNKILAP TARİHİ VE ATATÜRKÇÜLÜK: İYİ OKUMA VE ANLAMA ÖNEMLİ

2025 LGS T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük dersinin soruları genel olarak öğrencilerin metni anlama, yorumlama ve çıkarım yapma becerilerini ölçmeye yöneliktir, yanıtlar nettir. Öncüllü sorulardaki seçenekler öğrencilerin yanlış öncülü eleyerek ilerlemesine olanak tanımamaktadır. Sorularda doğrudan bilgi ezberinden çok, verilen metinler üzerinden analitik düşünme yeteneği ön plana çıkarılmıştır. Özellikle kronolojik bilgilerin ve olaylar arası neden-sonuç ilişkilerinin iyi kavranmış olması, bazı soruların doğru yanıtlanması için önem taşımaktadır. Atatürk İlke ve İnkılapları, Millî Mücadele Dönemi olayları ve Çanakkale Savaşı gibi temel konuların yer aldığı sınavda, öğrencilerin ders kitaplarında yer alan ana fikirleri özümsemesi ve farklı perspektiflerden bakabilmesi beklenmiştir. Genel olarak iyi bir okuma anlama ve yorumlama yeteneğine sahip olan öğrencilerin başarılı olabileceği bir sınav olduğu söylenebilir.

DİN KÜLTÜRÜ VE AHLAK BİLGİSİ: METİN VE KAVRAM İLİŞKİSİ

2025 LGS Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi dersinin soruları her üniteyi kapsayacak şekilde sorulmuştur. Sınav, öğretim programına uygun ve orta zorluk derecesinde olmuştur. Sorular genel itibarıyla öğrendiği bilgileri yorumlayabilen, metin ve kavram arasında ilişki kurabilen öğrencilerin çözeceği şekilde hazırlanmıştır. Çeldiricisi yüksek bir soru yanında ayrıca beş tane bilgi ölçen soru vardır. Bu sorular belirleyici olacaktır. Ünite kazanım ve kavramlarına hâkim, anlama ve yorumlama kapasitesi gelişmiş, düzenli tekrar yapıp soru çözdükten sonra eksiklerini tamamlayan öğrenciler sınav sürecini başarıyla tamamlamıştır.

İNGİLİZCE: NEDEN-SONUÇ İLİŞKİSİ İÇERDİ

2025 LGS İngilizce bölümünde yer alan 10 soruyu incelediğimizde, öğrencilerin okuduğunu anlama, bağlamdan çıkarım yapma ve bilgiyi görsel materyallerle ilişkilendirme becerilerini ölçen çeşitli soru türlerinden oluştuğunu görüyoruz. Sorularda telefon konuşmaları, kısa metinler, arkadaş yorumları, harita ve mesaj gibi günlük yaşam bağlamları kullanılarak öğrencilerin gerçek yaşamla bağlantılı anlam kurma becerileri değerlendirilmiştir. Bilgiye dayalı doğrudan soruların yanı sıra, karşılaştırma, eşleştirme ve olumsuz/olumlu yargı belirleme gibi yorumlama gerektiren sorulara da yer verilmiştir.

Soruların geneline baktığımızda, farklı metin türleri ve görsellerden anlam çıkarma becerisinin ön planda olduğunu söyleyebiliriz. Öğrencilerden yalnızca yüzeysel ve ezber bilgi değil, aynı zamanda neden-sonuç ilişkisi kurmaları ve bağlamsal ipuçlarını kullanarak doğru cevaba ulaşmaları beklenmiştir. Genel olarak soru şekilleri incelendiğinde, öğrencilerin dil kullanımına ilişkin farkındalıklarını ve bilgisini ölçmenin yanı sıra, eleştirel düşünme ve çoklu bilgi kaynağından anlam çıkarma gibi üst düzey bilişsel becerileri de kullanımlarını değerlendirmeyi amaçladığı çıkarımını yapabiliriz.

Son olarak geçtiğimiz seneki sorular ile karşılaştırma yaptığımızda 2025 LGS İngilizce sorularının, 2024 sorularına benzer şekilde temel anlayış ve çıkarım odaklı tasarımını koruduğunu fakat görsel çeşitliliği ve günlük yaşam bağlamlı senaryolarla daha kapsamlı bir şekilde yorum becerisine odaklandığını görebiliyoruz. Bu durum, öğrencilerin sadece metin değil, tüm bilgi unsurlarını entegre ederek çözümlemelerde bulunma becerilerini kullanmalarını gerektiriyor.

MATEMATİK: İŞLEM BECERİSİ GEREKTİRDİ

2025 LGS Matematik bölümü, müfredata tam uyumlu, kazanım temelli ve ölçme-değerlendirme açısından dengeli bir sınav yapısıyla öğrencilerin karşısına çıktı. Son yıllarda olduğu gibi, yalnızca “yeni nesil” sorulara dayalı olmayan; işlem becerisi ve temel bilgi ile düşünme gücünü harmanlayan bir sınav kurgusu dikkat çekti. Sınav dili sade ve anlaşılırdı. Öğrencilerin soruları anlamakta zorlanacağı dilsel karmaşalar ya da gereksiz detaylar yer almıyordu. Bu durum, soruların zorluk seviyesini dil üzerinden değil, matematiksel içerik ve düşünme süreçleri üzerinden belirlemeye olanak sağladı. Özellikle işlem yoğunluğu ve dikkat gerektiren birkaç soruda öğrencilerin çözüm stratejilerini etkili biçimde kullanması gerekti. Zorluk düzeyine bakıldığında sınav oldukça dengeliydi. Çok kolay düzeyde temel bilgiyle çözülebilecek yaklaşık 4-5 soru yer alırken işlemden çok düşünce, analiz ve yorum becerisi isteyen 5-6 orta-zor ve zor soru vardı. Diğer sorular ise daha çok alışılmış tarzda, ancak dikkatli okumayla çözülebilecek orta düzeydeki sorulardı. Bu dağılım, hem emek veren öğrencilerin başarılı olmasını sağlayacak hem de yüksek başarı hedefleyen öğrencilerin ayırt edilmesini mümkün kılacak bir yapıdaydı.

MATEMATİKTE EN ZOR SORULAR

Zorluk düzeyi en yüksek olan sorular arasında şu içerikler öne çıkmıştır: Üslü ifadelerde problem çözme gerektiren bir soru, hem toplama ve çıkarma işlemlerini içermekte hem de MEB’in son yıllarda ısrarla sorduğu tarzda bir uygulamayı yansıtmaktadır. Bu soru, öğrencinin işlem becerisi kadar dikkatini de ölçmüştür.

Cebirsel ifadelerde işlem yapma ve şekil üzerinden yorumlama gerektiren soru, çok adımlı düşünme ve görsel analiz becerilerini bir araya getirmiş, öğrencilerin dikkatli strateji geliştirmesini zorunlu kılmıştır.

Veri analizi sorusu, iki farklı grafik tipini ilişkilendirme ve aynı zamanda çarpanlar ve katlar konusundan çıkarım yapma becerisi istemiştir. Bu tür çok kazanımlı sorular, öğrencinin bilgiyi bağlamsal olarak kullanmasını zorunlu kılmaktadır.

Silindir konusu ile ilgili soru, doğrudan zorlayıcı olmasa da öğrencinin silindire dair temel bilgileri doğru ve dikkatli kullanmasını gerektirmiştir. Özellikle yüksekliğin parçalar hâlinde değerlendirilmesi gereken yapı, dikkat eksikliğine karşı ayırt edici olmuştur.

Üçgen bilgisi gerektiren köklü sayılar sorusu, hem şekil bilgisi hem de köklü sayı işlemleri bilgisi isteyen, birden fazla kazanımı barındıran orta-zor seviyede bir sorudur. Bu tür sorular, farklı alanları ilişkilendirme becerisini ön plana çıkarmaktadır.

Ayrıca, EBOB-EKOK konusu klasik soru kalıplarının dışında, denklem çözme becerisiyle ilişkilendirilerek sunulmuştu. Bu tarz sorular, öğrencinin yalnızca formülü bilmesini değil, aynı zamanda kavramı farklı bağlamlarda uygulayabilmesini gerektiriyordu. Bu yönüyle, ezberden çok analitik düşünmenin öne çıktığı bir değerlendirme yapılmış oldu.

Benzer şekilde, veri analizi ve grafik yorumlamayla birlikte olasılık bilgisini harmanlayan bir başka soru da dikkat çekti. Bu soru, çoklu kazanım ölçen yapısıyla öğrencinin verileri okuma, ilişkilendirme ve yorumlama becerilerini aynı anda devreye sokmasını gerektirdi. Bu, sınavın üst düzey düşünme becerilerine verdiği önemin önemli bir göstergesiydi.

Öte yandan, üçgenler konusu sınavda yer alsa da Pisagor, eğim ve eşitsizlik alt başlıkları oldukça temel düzeyde ele alınmıştı. Bu başlıklarda daha yaratıcı ve üst düzey düşünme gerektiren sorular beklenmekteydi. Bu durum, sınavın ağırlığını daha çok cebirsel işlemler ve işlem temelli sorulara kaydırmış oldu.

ÇOK YÖNLÜ BECERİLERİ ÖLÇÜLDÜ

Genel olarak sınav, öğrencilerin yalnızca matematiksel bilgi düzeyini değil; aynı zamanda okuduğunu anlama, veriyi analiz etme, görsel yorumlama ve çözüm stratejisi geliştirme gibi çok yönlü becerilerini ölçmeye yönelikti. Bu yönüyle, matematiksel muhakemenin yanında dikkat ve yorumlama gücünü de sınayan bir yapıya sahipti. 2025 LGS Matematik sınavı, müfredata bağlı kalan, ölçme niteliği güçlü, öğrencinin emeğini ve düşünsel derinliğini ön plana çıkaran bir sınav olmuştur. Düşünmeye dayalı soru çeşitliliği artarken, bazı konularda daha özgün ve yaratıcı sorular beklenmeye devam etmektedir. Yine de genel değerlendirmeyle bakıldığında; ayırt edici, adil ve öğretim hedeflerine uygun bir sınav olduğu rahatlıkla söylenebilir.

FEN BİLİMLERİ: ZAMAN ALICI SORULAR

2025 LGS Fen Bilimleri soruları, müfredata uygunluk, zaman yönetimi, dikkat gerektiren yorumlama, çeldirici kalitesi ve konulara dağılım açısından dengeli ve seçici bir sınav sunmuştur. Soruların büyük çoğunluğu temel bilgiyle çözülebilecek düzeyde gibi görünse de; çok adımlı işlem, veri okuma, görsel analiz ve mantıksal çıkarım becerileri ön plandadır. Bu da yüzeysel çalışan öğrenciler için zaman baskısını artırıcı bir unsur oluşturabilir.

Zorluk dağılımı açısından bakıldığında, soruların yaklaşık %40'ı kolay, %40'ı orta düzey, %20'si ise seçici ve zor olarak değerlendirilebilir. Özellikle genetik, enerji dönüşümleri, bilimsel süreç becerileri ve grafik yorumlama soruları, öğrencilerin yorumlama yetisini, ön bilgi ile mantık kurma becerisini ve disiplinler arası bağlantı kurma alışkanlığını sınamaktadır. Bu tür sorular öğrenciler arasında fark yaratabilir.

Zaman yönetimi açısından sınav, bazı sorular hem soru şekline hem soru köküne odaklanması gerektirdiğinden, öğrencilerin bu sorulara fazladan zaman ihtiyacı doğurabilir. Soruların çoğu, öğrencinin konuya hâkimiyetiyle doğrudan ilişkilidir. Özellikle grafik ve tablo yorumlama gerektiren sorular (örneğin, B kitapçığı 5 ve 9. sorular) zaman alabilir. Öğrencilerin bu tür sorulara daha fazla zaman ayırması gerekebilir. Deney düzeneklerini anlatan sorular (örneğin, B kitapçığı 11, 12, 13, 14 ve 15. sorular ) dikkatli okuma gerektirir. Hızlı okuyup anlamak, zaman yönetimi açısından kritik öneme sahiptir.

Çeldirici kalitesi bu yıl oldukça yüksekti. Neredeyse tüm sorularda seçenekler öğrencinin yüzeysel bilgisine hitap eden ama doğru sonuca ulaşmasını engelleyen çeldiriciler içeriyordu. Yanlış öncül sıralaması, eksik dikkat ya da işlem hatası yapan öğrencilerin doğru yanıta ulaşması zorlaştırılmıştı. Örneğin grafik yorumlama ve deney düzenekli sorular; öğrencilerin bilgiyi yorumlama becerisini değil, doğru okuma ve dikkat süresini ölçen nitelikteydi.

ÖRNEK SORULARDAN DAHA SEÇİCİ

Zorluk Derecesi (B kitapçığına göre yorumlanmıştır.)

Kolay Sorular: 1, 2, 6, 8, 12, 16, 18 ve 20. soru temel bilgiyi ölçer ve doğrudan müfredattan gelir. Öğrencilerin rahatlıkla yapabileceği türdendir.

Orta Zorlukta Sorular: 3, 4, 5, 7, 9, 10, 14 ve 17. soru yorum ve analiz gerektirir. Özellikle 5. soru (CO₂ grafiği) ve 9. soru (sıcaklık tablosu) öğrencilerin dikkatini ölçmektedir.

Zor Sorular: 11, 13, 15 ve 19. soru daha fazla düşünme ve bilgiyi sentezleme gerektirir. 19. soruda ısı ve sıcaklık sorusunda genel olarak hata yapmışlar. Metin okuma sorularında metin uzadıkça hata oranı artmış.

Müfredata uygunluk açısından sınav oldukça yerinde hazırlanmıştır. Beklenmedik konu dışı bir içerik yoktur, ancak bazı soruların MEB örnek sorularına kıyasla daha seçici olduğu söylenebilir. Deney ve gözleme dayalı düşünme becerisi gerektiren sorular, Yeni nesil soru formatını iyi yansıtmıştır.

Sonuç olarak 2025 LGS Fen Bilimleri sınavı, öğrencilerin sadece bilgi düzeyini değil, zihinsel esnekliğini, dikkatini, zaman yönetimini ve çok adımlı işlem yapabilme becerisini test etmiştir.

ARI OKULLARI  EĞİTİMCİLERİ

TÜRKÇE: AYIRT EDİCİ SORULAR

2025 LGS Türkçe sınavı Millî Eğitim Bakanlığının güncel kazanımları doğrultusunda dil bilgisi, okuma-anlama, grafik-tablo yorumlama, kelime bilgisi, metin türleri, görsel okuma, sözel mantık, yazım kuralları ve noktalama işaretleri konularını kapsamaktadır. Sorular; öğrencilerin metin içindeki anlam ilişkilerini kavrama, çıkarım yapma, yazım-noktalama kurallarını uygulama, bir işin iş ve işlem basamaklarını takip etme, sözcük anlamını bağlama göre yorumlama, sabır, dikkat ve zaman yönetimi becerilerini ölçmektedir. Kazanımlarla uyumlu olarak dil bilgisi sorularında sadece kural bilgisi değil, kullanım bağlamı da sorgulanmıştır. 14, 15 ve 16. sorular zaman yönetimi açısından dikkat edilmesi gereken ayırt edici sorulardır.

Metinde anlam akışına uygun boşlukları doldurmayla ilgili olan 1. soru, öğrencinin paragrafın duygusal mesajını kavrayarak anlam bütünlüğünü sağlamasını hedeflemektedir. Soru; anlam bütünlüğü kurma, metinde açıkça yazılmayan ama ima edilen duygu, düşünce ve kavramları zihinsel olarak çıkarabilme becerilerini ölçerken öğrencinin bağlamdan anlam çıkarmasını da beklemektedir. Bu yönüyle soru, orta düzeyin üzerinde bir zihinsel çaba gerektirmektedir.

2. soru, şiirsel bir anlatımla yazılmış kısa bir metindeki altı çizili söz öbeğinin mecaz anlamını kavrama becerisini ölçen orta zorlukta bir sorudur. Bu soru, sadece altı çizili söz öbeğinden çıkarım yapmayı değil, aynı zamanda metni bir bütün olarak değerlendirme, sanatçı kimliği ve bağlamla ilişki kurabilme becerilerini de gerektirir

Öğrencinin cümlede yer alan bir ifadenin hangi yargıyı “kesin olarak” içerdiğini belirleme becerisini ölçen 3. soru, öğrencinin doğrudan ve kesin bir yargı çıkarabilmesini gerektirir. Bu tip sorular; öğrencinin yorumuna açık değildir bu nedenle dikkatli okuma ve ifade sınırları dışına çıkmama becerileri gereklidir.

5. soru hem nesne eksikliğinden kaynaklanan anlatım bozukluğunu bulma hem de cümlenin ögelerini kavrama becerisini ölçmektedir. Öğrencilerin sıklıkla karıştırdığı “yüklem-nesne-özne” ilişkisini ölçmesi açısından kazanımı doğrudan karşılamaktadır.

Yine aynı şekilde öğrencinin özne ve nesneyi birlikte sorgulamasını gerektiren “fiilde çatı” sorusunda öğrencinin cümlenin ögeleri kazanımını iyi bilerek yüklem analizi yapması istenmiştir. Bilgiyi yalnızca tanım düzeyinde bilen öğrencilerin zorlanabileceği orta düzeyde bir sorudur. Cümlenin ögeleri kazanımı bu iki soruyla doğrudan değil dolaylı yoldan ölçülmüştür.

Yüklemlerin yerini karşılaştırmalı olarak incelemeyi gerektiren 20. soruda da öğrencinin cümle yapılarına, yüklemin yeriyle ilgili anlam farklılıklarına hâkim olması beklenir. Yüzeyde kolay gibi görünse de söz dizimi farkını ayırt etmek için dikkatli okunması gereken bir sorudur.

ÜST DÜZEY OKUDUĞUNU ANLAMA

Dört düşünceyi geliştirme yolunun yer aldığı 6. soruda, öğrenciden boş bırakılan yere bu dört yolu da kapsayan bir cümle getirmesini istemektedir. Bu tür sorular hem üst düzey okuduğunu anlama hem de çok yönlü düşünme becerisi gerektirdiğinden öğrenciler için zorlayıcıdır.

Söz sanatlarını tanıma, sanatları metne göre yorumlama ve bu sanatların hangi seçeneklerde kullanılmadığını ayırt etme becerisini ölçen 7. soru; öğrencinin şiirsel anlatımı sezebilme, imgeleri çözümleme ve sanatlı anlatımla düz anlatımı ayırt etme becerisini ölçmektedir. MEB’in örnek sorularında yer verdiği bir soru tipi olduğu için çok zorlayıcı değildir.

Bir olay metninin devamındaki cümlelerin hangisinin hikâye unsurlarını eksiksiz tamamlamadığını belirlemeyi hedefleyen 8. soruda; öğrencinin sadece metni anlamasını değil olay örgüsünü kurma, hikâye unsurlarını ayırt etme ve metni analiz etme becerilerini bir arada kullanmasını gerektirir. Zorluk düzeyi orta olan bu soru, okuduğunu yapısal olarak analiz edebilen ve hikâye yapısını kavrayabilen öğrencilerin doğru yanıtlayabileceği türdedir.

Öğrenciden doğrudan bilgi değil, verilen tanıma en uygun örneği seçmesi beklenen 9. soruda; doğru cevap için hem sorudaki açıklamayı anlamak hem de seçenekleri karşılaştırmak gerekir. Kazanım odaklı, anlamaya ve eleştirel düşünmeye dayalı, öğrencinin ilgisini çekebilecek biçimde yazılmış, orta düzeyde uygun bir sorudur.

Metindeki duygu, düşünce veya yazar tutumunu belirlemeyi ölçen 10. soruda; öğrenciden metindeki örtük anlamı kavraması beklenmektedir. Kavramsal ayrımı ayırt etme yetisi gerektiren, metin içeriğine dayalı yorum gücünü ölçen, kazanım temelli ve orta zorlukta bir sorudur.

Öğrencinin hem bilgiyi doğrudan hem de dolaylı yoldan kavramasını, dikkatli bir şekilde metni okumasını, ayrıca üstü kapalı verilen anlamları fark etmesini gerektiren 4, 11, 12 ve 13. sorularda; metinlerin bütününden akıl yürütmeyle çıkarım yapılması gerekmektedir.

Analitik düşünme, karşılaştırma yapmat, dikkat ve zaman yönetimi becerisi isteyen 14. soruda; öğrencilerin tüm seçeneklerin yerleştirilip yerleştirilemeyeceğini teker teker test etmesi, neden-sonuç ilişkisini grafik üzerinden kurarak çıkarım yapması beklenen zaman alıcı bir grafik sorusudur.

Üç farklı ön koşulun tabloya ayrı ayrı uygulanması gerektiği için çok adımlı düşünme gerektiren 15. soru; öğrencilerin hem sayısal artışları doğru gözlemleyip hem de koşulları karşılaştırarak analiz etmesi beklendiğinden zor, ayırt edici ve zaman yönetimi gerektiren bir sorudur.

DİKKAT VE ZAMAN BECERİSİ ÖLÇÜLDÜ

Oldukça teknik bir dil içeren “silindirli kilit sistemi ve anahtar” sorusu, iş ve işlem basamakları izlenerek metni dikkatle okuyup şemayla bire bir eşleştirme yapılması gereken bir sorudur. Verilen bilgiler çok karmaşık görünse de doğru görseli belirlemek için hem “şifre piminin üst sınırı” hem de “iç silindir üst sınırı” dikkatle gözlemlendiğinde doğru yanıta ulaşılabilecek bir sorudur. Öğrencinin dikkat ve zaman becerisini de ölçen zor bir sorudur.

Yazım bilgisini metin içinde ayırt etme becerisini ölçen ve özellikle sık yapılan yanlışlara yer verilerek öğrencilerin dikkatli okuma becerisini ölçen 17 soru, düzeye uygun ve orta güçlükte bir yazım kuralları sorudur.

Üç noktanın hangi tür cümlelerde kullanıldığını bilen bir öğrencinin rahatlıkla çözebileceği 18. soru, dikkatle okunduğunda ayırt ediciliği yüksek olmayan ama temel bilgiyi yoklayan bir sorudur.

Önceki yıllara kıyasla, 2025 sınavında sorular daha çok yorumlama ve eleştirel düşünme odaklı hazırlanmış; basit bilgileri hatırlama yerine öğrencilerin metne dair daha derin analiz yapmaları beklenmiştir. Bu durum, öğrencilerin sadece ezber değil; anlamaya dayalı bir dil becerisi geliştirmelerini hedefleyen MEB hedefleriyle paralellik göstermektedir. Ayrıca özellikle uzun ve dikkat gerektiren sorularda öğrencilerin kelime bilgisi, okuduğunu anlama ve yorumlama becerilerini geliştirmesi için düzenli okuma alışkanlığına sahip olması, Türkçe başta olmak üzere tüm derslerde başarıyı olumlu yönde etkileyecektir. Genel olarak 2025 LGS Türkçe soruları, önceki yıllara göre daha bütüncül ve sorgulayıcı bir yapıda olup öğrencilerin analitik okuma ve yazma yeteneklerini daha iyi ölçmeye yönelik bir değişim taşımaktadır.

T.C. İNKILAP TARİHİ ve ATATÜRKÇÜLÜK: YETERLİLİKLER ÖLÇÜLDÜ

LGS T. C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük sınav soruları, 2024-2025 eğitim öğretim yılı müfredatına uygun olarak hazırlanmıştır. Soruların sınav kapsamı içinde belirtilen “Atatürk’ün Ölümü ve Sonrası” ünitesi dışındaki ünitelerden; çoğunlukla “Milli Uyanış”, “Milli Bir Destan: Ya İstiklal Ya Ölüm“ ve “Atatürkçülük ve Çağdaşlaşan Türkiye” ünitelerinden hazırlandığı görülmektedir. Sorular; öğrencinin metindeki bilgi, tablo ve alıntılardan hareketle akıl yürütme, analiz etme, çıkarımda bulunma ve bu süreçler sonrası doğru bilgiye ulaşma yeterliliğini ölçmektedir. Sorularda “Meclis Hükümeti Sistemi”, “Heyet-i Temsiliye”, “Millilik” gibi sınavın altın anahtarı olan kavramlar yoklanmıştır. Genel olarak soruların geçmiş yıllarda yayımlanan örnek sorulara ve sınav sorularına paralel ve orta güçlükte olduğu düşünülmektedir.

DİN KÜLTÜRÜ VE AHLAK BİLGİSİ: KAVRAM BİLGİSİNİN ÖNEMİ

Din kültürü ve ahlak bilgisi sınav soruları, 2024-2025 eğitim öğretim yılı müfredatına uygun olarak hazırlanmıştır. Soruların sınav kapsamı içinde belirtilen “Din ve Hayat” ünitesi hariç, “Kader İnancı”, “Zekât ve Sadaka”, “Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri” ünitelerinden geldiği görülmektedir.

1. soruda “istişare”, 3. soruda “tevekkül” kavramları verilerek öğrencilerin bu kavramlar üzerinden okuduğunu anlama becerisi ölçülmek istenmiştir. 2. soruda seçeneklerde yer alan ayetlerle anlam ilgisi kurulabilmesi için “üsve-i hasene”; 7. soruda doğru yanıta ulaşabilmek için “kaza ve kaderle ilgili kavramlar”ın bilinmesi gerekmektedir. 5. soruda, “rızık ve emek İlişkisi”, “aşçı ve kepçe” metaforu üzerinden anlatılarak parçanın daha anlaşılır olması hedeflenmiştir. 4, 6, 8 ve 10. sorularda okuduğunu anlama, parçadan anlam çıkarma, verilen parça ve seçenekler arasında anlam ilgisi kurulması beklenmiştir. Genel olarak sınavın; kavram bilgisine hâkim, bilgiyi yorumlayabilen öğrenciler tarafından yapılabilecek orta güçlük düzeyinde sorulardan oluştuğu düşünülmektedir.

İNGİLİZCE: HEM METİN HEM KELİME

İngilizce soruları, 8. sınıf MEB İngilizce Öğretim Programı’na uygun biçimde hazırlanmış; öğrencilerin kelime bilgisi ve okuduğunu anlama becerilerini, dolaylı biçimde de dil bilgisi seviyelerini ölçen, açık ve anlaşılır bir yapıya sahiptir. Sorular, güncel hayatla ilişkili içeriklerden ve öğrencilerin tanıdık olduğu metin türlerinden seçilmiştir. Örneğin 1. soruda, 9. Ünite “Science” ünitesi kapsamında bir bilim insanının biyografisiyle başlık eşleştirme yapılmış ve öğrencinin hem metin türünü tanıması hem de bilimle ilgili kelimelere hâkim olması beklenmiştir. Soruda ayrıca “olumsuz soru kökü” kullanılmış ve dikkat gerektiren bir yapı oluşturulmuştur.

Sınav genelinde dikkat çeken noktalardan biri de soru köklerindeki dağılımdır. 10 sorudan 6’sı olumsuz soru köküyle hazırlanmıştır. Olumsuz kök kullanılan 3. soruda, “On the Phone” ünitesiyle ilgili telefon görüşmeleri verilmiş ve öğrenciden analiz etmesi istenmiştir. Benzer biçimde 6. soruda, “Adventures” ünitesinden bir harita üzerinde konum-zaman ilişkisi kurulması istenmiş ve öğrencinin hem görsel okuma becerisi hem de yön/zaman ifadeleriyle ilgili dilsel hâkimiyeti ölçülmüştür. Bu soru da olumsuz kök içerdiğinden dikkatli analiz gerektirmiştir.

Sınavda görsellerle desteklenerek analiz gerektiren sorular da yer almaktadır. Örneğin 4. soruda, “Teen Life” ünitesine ait bilgilerle çeşitli kitap kapakları eşleştirilmiş ve öğrenciden içeriği analiz ederek, ilgili kelime gruplarını fark edip uygun eşleşmeyi bulması istenmiştir. Yine 7. soruda, “The Internet” ve “Extreme Sports” ünitelerinden alınmış içeriklerle sosyal medya yorumları üzerinden öğrencinin internet dili ve günlük ifadeleri yorumlaması beklenmiştir. Bu tarz sorular, günlük bağlamı anlama becerilerinin ölçülmesinde etkili olmuştur.

Kelime bilgisi sınavda doğrudan değil, dolaylı olarak ölçülmüştür. Örneğin 5. soruda, “Friendship” ünitesinden bir kişinin arkadaşlık özelliklerini tanımlayan ifadeler yer almakta ve öğrencinin bu tür kelime ve kelime gruplarını tanıması beklenmektedir. 9. soruda ise “In the Kitchen” ünitesine ait pişirme ile ilgili kelimelerin kategorize edilmesi istenmiş; öğrencinin hem yemek pişirme ile ilgili temel kelimeleri bilmesi hem de onları anlam gruplarına ayırabilmesi gerekmiştir. Bu tarz sorular, öğrencinin kelime bilgisini sadece ezbere değil, bağlam içinde kullanma yeteneğini ölçmeyi amaçlamaktadır.

Dil bilgisi soruları ise doğrudan sorulmamış ancak bazı sorularda dil yapılarına dikkat edilmiştir. Örneğin 10. soruda, “Chores” ünitesinde okul kurallarına ilişkin ifadeler emir cümleleriyle verilmiş ve öğrencinin bu yapıları tanıyıp doğru çıkarım yapması istenmiştir. Ayrıca 8. soruda, “On the Phone” ünitesindeki mesajlaşma teması üzerinden “Teen Life” ünitesindeki teklif sunma, kabul etme veya reddetme gibi iletişimsel işlevler ölçülmüştür. Bu da öğrencinin sosyal dil kullanımına yönelik yeterliliğini değerlendirmeye yöneliktir.

Sonuç olarak 2025 LGS İngilizce soruları; içerik bakımından zengin, öğrencinin hem dilsel hem de analitik düşünme becerilerini kullanmasını gerektiren bir yapıya sahiptir. Metin türlerinde çeşitlilik, soru kökü yapısında denge, görsel ve bağlamsal öğelerin kullanımı sınavın niteliğini artırmıştır. Öğrencilerin yalnızca kelime ezberine değil, okuduğunu anlama, yorumlama ve bağlam içinde doğru çıkarım yapma becerilerine dayalı bir sınavla karşılaştığı söylenebilir.

MATEMATİK: ÜST DÜZEY BECERİLER SORGULANDI

Matematik soruları, MEB’in çok boyutlu ölçme yaklaşımını sürdürdüğünü bir kez daha göstermiştir. Sınav, kazanım temelli içeriklerle birlikte ayırt edici nitelikteki sorularla öğrencilerin üst düzey düşünme becerilerini ölçmeyi amaçlamıştır. Özellikle kazanım düzeyindeki soru sayısının az olması ve farklı soru kalıplarının da yer alması orta seviyedeki öğrencilerin zorlanabileceği anlamında dikkat çekmektedir.

Sınavda yaklaşık 4–5 soru doğrudan kazanım odaklı olup temel bilgileri ölçerken 4 soru da seçici ve üst düzey bilişsel becerileri sorgular nitelikte hazırlanmıştır.
Özellikle 7. sınıf kazanımı olan “oran-orantı kurma ve çözme” ve “2 bilinmeyenli denklem kurma ve çözme” konularında üst kazanım becerisinde kendini geliştirmiş öğrencilerin zamanı etkin kullanarak avantaj sağladıkları düşünülmektedir.
Soruların içerik kurgusu incelendiğinde, her zamanki gibi farklı konuların entegre edildiği, öğrencilerin yalnızca bilgi düzeyinde değil; analiz, sentez ve değerlendirme düzeyinde de düşünmesini gerektiren yapıda olması dikkat çekmektedir.

Nitelik olarak “cebirsel ifadeler”, “köklü sayılar”, “veri analizi” ve “geometrik şekil temelli sorular” görsel yorumlama ve çok adımlı işlem gerektirmeleri açısından belirleyici olmuştur. Bu kazanımların iç içe birleştirilerek soruduğu görülmektedir. Bazı sorularda 2-3 kazanımın eş zamanlı kullanılmasını gerektiren yapı, öğrencilerin derinlemesine öğrenmesini ve kavramlar arası ilişki kurma becerisini ölçmeyi hedeflemiştir. İşlem basamaklarının uzun olduğu ve yalnızca işlem becerisi değil; stratejik düşünme, mantık yürütme ve dikkat yönetimini de devreye sokan sorular yer almıştır. Bu durum öğrencilerin zaman yönetimi becerilerinin önemini bir kez daha ortaya koymuştur.

Ayrıca bu yıl sınav içeriğinde güncel temalara yer verilmiştir. Örneğin “teknoloji fuarları” ve “yerli-milli projeler” gibi ülke gündeminden konulara yer verilmiş olması öğrencilerin gerçek yaşamla akademik bilgi arasında bağ kurmasını sağlamış; bu durum sınavın çok yönlülüğünü artırmıştır.

Sorular, nitelikli bir hazırlık süreci geçiren öğrenciler için ulaşılabilir olmakla birlikte üst düzey başarı için çok yönlü düşünme ve yorumlama becerilerinin gerekliliğini ön plana çıkarmıştır. Sınavın geçen yıllara göre daha geç uygulanması son ünite konularından silindirden başka geometrik cismin sorulmasına neden olmamıştır. Çok uzun hikâyeli problemlerin olmaması da dikkat çekmektedir.

Genel değerlendirmeyle, 2025 LGS matematik alt testinin geçen yıla kıyasla daha yüksek düzey düşünme becerilerini ölçen, zamanı etkili kullanmayı gerektiren ve nitelikli okullara yerleşmek isteyen öğrenciler için ayırt edici rol üstlenen bir sınav olduğu düşünülmektedir.

FEN BİLİMLERİ: KAVRAM VE GRAFİKLER

2025 yılı LGS fen bilimleri sorularının tüm üniteleri kapsayacak biçimde dağıtıldığı; öğrencilerin bilgi düzeyleri kadar okuduğunu anlama, analiz yapma, yorumlama ve karşılaştırma gibi üst düzey düşünme becerilerinin de ölçülmek istendiği görülmektedir. Sınavın genelinde orta düzey zorlukta soruların yoğunlukta olduğu ancak 3-4 sorunun ayırt edici nitelikte tasarlandığı dikkat çekmektedir.

Bu yıl sorular, 7 üniteye dengeli bir biçimde dağıtılmıştır. Kalıtım (2. ünite) konusundan gelen sorular, her yıl olduğu gibi bu yıl da beklentileri karşılamış ve öğrencilerin temel kavramlara olan hâkimiyetini ölçmüştür. DNA’nın kendini eşlemesiyle ilgili soru, alışılagelmiş sorular arasında ve konunun özüne hâkim olan öğrenciler tarafından kolaylıkla çözülebilecek niteliktedir.

Sınavda dikkat çeken bir başka unsur, 6. ünitede yer alan azot döngüsü ve besin ağı gibi ekosistemle ilgili kavramların grafik ve görsellerle desteklenerek sunulmasıdır. Öğrencinin sadece bilgiye hâkim olması değil, görseli de doğru yorumlayarak bilgiyle ilişkilendirebilmesi hedeflenmiştir. Özellikle balık gibi canlıların omurgalı mı yoksa omurgasız mı olduğunu ayırt edebilme becerisi, 5. sınıftan itibaren sarmal yapıda verilen bilgilerin kullanılmasını gerektirmiştir. Bu durum, fen öğretiminde çok önem verilen sarmal öğretim yaklaşımının sınav sorularına yansıdığını göstermektedir.

Fotosentez sorusunda denklem bilgisi kadar, canlı kütlesindeki değişimle ilgili çıkarım yapma yetisi öne çıkmıştır. Bu da öğrencilerin ezber bilgi yerine kavramsal hâkimiyetlerinin ölçüldüğünün bir göstergesidir. 5. soruda ise karbondioksit artışı ve bunun küresel ısınmaya etkisi alınabilecek önlemler bağlamında değerlendirilmiş, öğrencilerin hem bilgiye hâkimiyeti hem de çevresel farkındalığı sorgulanmıştır.

3. üniteden gelen sorular arasında katı ve sıvı basınçlarıyla ilgili deney düzeneklerine dayanan sorular, özellikle kontrollü deney bilgisi ve deney değişkenlerini tanımlama becerisine odaklanmıştır. Katı basıncı sorusunda kullanılan günlük yaşam örneği ise özgünlüğü ile dikkat çekmiş, öğrencilerin gerçek hayatla bilimsel bilgileri ilişkilendirme becerisini test etmiştir.

Bu yıl sınavda elektrik ünitesinden daha fazla sayıda soru yer aldığı görülmektedir. Elektrik motoru ve jeneratörün enerji dönüşümleri ile ilgili 8. soru, beklenen ama geçmiş sınavlarda sıkça yer almayan bir soru türü olarak öne çıkmıştır. Bu soruda ayrıca elektrikle ilgisi olmayan bir basit makine düzeneğinin seçeneklere yerleştirilmiş olması, öğrencilerin dikkat düzeyini ve ayrıştırma becerisini ölçmeyi amaçlamıştır. 13. soruda elektrik yüklerinin etkileşimi konusuna odaklanan soru ise verilerin dikkatli analiz edilmesini gerektiren zaman yönetimini zorlar nitelikte bir sorudur.

Çıkrık ve eğik düzlem gibi basit makineler konularından gelen sorular; öğrencilerin kuvvet kazancı, eğim ve iş yapma prensipleri gibi temel fizik kavramlarını özümseyip uygulama becerilerini ölçmüştür. Özellikle eğik düzlem sorusunda eğim ile kuvvet kazancı arasındaki ilişkiyi kurabilen öğrenciler doğru sonuca ulaşabilmiştir.

Hâl değişimiyle ilgili soruda iyotun süblimleşmesi deneyine yer verilmiş, öğrencinin fiziksel ve kimyasal değişim arasındaki farkı ayırt etmesi beklenmiştir. Bu deney de yine öğrencilerin ilk kez 5. sınıfta tanıştığı bir deney olduğundan, bilgilerin yıllar boyu nasıl yapılandırıldığı test etmiştir.

Sınavda, elektriklenmenin teknolojiye uygulanışı konusu da modelleme sorusu olarak karşımıza çıkmıştır. Fabrika bacalarındaki filtreleme sistemi üzerinden yapılandırılan bu soru, öğrencinin hem bilgi düzeyini hem de günlük yaşamla ilişki kurma becerisini sorgulamıştır.

Genel olarak soruların birçoğu; kavram bilgisi, grafik okuma, deney düzeneklerini yorumlama ve öncüllerden çıkarım yapma becerilerini birlikte ölçmüştür. Soruların uzun metinli oluşu ve öncüllerle desteklenmesi, okuma-anlama becerisini oldukça ön plana çıkarmıştır. Tıpkı Türkçe testinde olduğu gibi, fen bilimlerinde de "okuyan öğrencinin" avantaj sağlayacağı bir sınav olmuştur.

Sonuç olarak, 2025 LGS fen bilimleri soruları; MEB müfredatına uygun, bilimsel süreç becerilerini ölçen, üst düzey düşünme becerilerini harekete geçiren ve sarmal yapıya dayalı bir anlayışla hazırlanmış sorulardan oluşmaktadır. Bu sınav, sadece bilgiye değil; aynı zamanda analitik düşünceye, dikkat düzeyine ve zaman yönetimine de dayanan çok yönlü bir ölçme aracı olmuştur.

 

MEF ORTAOKULLARI EĞİTİMCİLERİ

Liselere Geçiş Sistemi (LGS) kapsamındaki merkezi sınav, Bakanlık tarafından yayımlanan kazanımlar doğrultusunda hazırlanmış, dikkat ve yorum gücü gerektiren sorulardan oluşan bir sınav olmuştur. Sınavın değerlendirmesi şöyle;

Sözel Bölüm: Sözel bölümdeki sorular, anlam ve yorumlama becerilerini ölçmeye yönelik olarak hazırlanmıştır. Bu alanda, güçlü çeldiricilere sahip soruların varlığı dikkat çekmiştir. Beceri temelli ölçme anlayışınınsınavda baskın şekilde hissedildiği; öğrencilerin yorumlama gücünü, kelime bilgilerini ve görsel verilerden sonuca ulaşma becerilerini test eden soruların öne çıktığı görülmüştür. Özellikle Türkçe testinde, okuma-anlama becerisinin ayırt edici bir niteliğe dönüştüğü söylenebilir.

Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi dersi soruları, önceki yıllarla karşılaştırıldığında hem yorum gücüne hem de bilgiye daha fazla dayalı olması bakımından dikkat çekmiş ve bu alanda bugüne kadar uygulanan en zor sınav olmuştur.

Sayısal Bölüm: Sayısal bölümdeki sorular, temel kavram bilgisi ve işlem becerilerinin yanı sıra analitik düşünme yetisini de ölçmeyi amaçlamıştır. Özellikle geometri ve cebirsel ifadelerle ilgili sorular, öğrencilerin mantık yürütme ve problem çözme kabiliyetlerini test etmiştir. Deneysel çalışmalara dayalı, beceri temelli sorular bu yıl da sınavın önemli bir bileşeni olmuştur.

Genel Değerlendirme ve Karşılaştırma: 2025 LGS, konu kapsamı açısından dengeli olmakla birlikte; anlamaya, yorumlamaya ve muhakemeye dayalı sorular bakımından önceki yıllara göre daha seçici ve düşündürücü bir sınav olmuştur. Bu durum, sınavın genel zorluk düzeyini artırmıştır. Sınav sorularının; analiz yeteneği gelişmiş, okuduğunu anlamada ve yorumlamada yetkin, muhakeme gücü yüksek ve genel okuryazarlık seviyesi iyi olan öğrenciler tarafından başarıyla çözülebileceği anlaşılmaktadır. Ayrıca, çeldiricilerin anlaşılır ve yapılabilir nitelikte olması, Millî Eğitim Bakanlığı kaynaklarıyla düzenli çalışan öğrencilerin bu sınavda başarılı olma ihtimalini artırmaktadır.

Sonuç olarak 2025 LGS, yalnızca bilgi düzeyini değil, öğrencilerin üst düzey düşünme becerilerini ölçmeyi hedefleyen seçici ve nitelikli bir sınav olarak öne çıkmıştır. Bu yönüyle, eğitim sistemimizde beceri temelli öğrenmenin ve okuryazarlık düzeyinin önemini bir kez daha ortaya koymuştur.

GEN KOLEJİ BÖLÜM BAŞKANLARI

MATEMATİK:AYIRT EDİCİ SORULAR

Matematik Bölüm Başkanı Selin Sever:  Sorular, MEB’in kazanımlarına uygun olarak hazırlanmış olup, öğrencilerin yalnızca temel bilgileri bilmesini değil; aynı zamanda bu bilgileri yorumlayabilme, analiz edebilme ve farklı durumlardaki ilişkileri kurabilme becerilerini de ölçmeyi hedeflemiştir. Yıl boyunca işlenen konuların dengeli bir dağılımla yer aldığı görülmektedir.

Genel olarak, sorular orta düzey zorluktadır. Sorular incelendiğinde çok adımlı düşünme becerisi gerektirmiştir. Ancak bazı sorular, görsel dikkat, işlem sırasını koruyarak çözüm yapma ve yorumlama becerileri açısından seçicilik taşıyordu. Bu sorular, düzenli tekrar yapan, konular arasında ilişki kurabilen ve problem çözme stratejilerine hâkim öğrencilerin avantaj sağlayabileceği niteliktedir.

Son iki yıla göre daha ayırt edici ve daha seçici soruların bulunduğu, bilgiyi ezberleyen değil; bilgiyi anlamlandıran ve uygulayabilen öğrencilerin başarılı olabileceği bir sınav oldu. Öğrencilerden beklenen, yalnızca formülü bilmek değil, bu formülleri nerede ve nasıl kullanacağını öngörebilmeleridir.

TÜRKÇE: DİL BİLGİSİ VE BECERİ TEMELLİ SORULAR

Türkçe Bölüm Başkanı Metin Kirazlı: 2025 LGS Türkçe soruları, Millî Eğitim Bakanlığı'nın sınav sisteminde yaptığı dönüşümün artık oturduğunu gösteriyor. Bu yılın sınavı, sadece okuduğunu anlama düzeyinde değil; aynı zamanda düşünme, çıkarım yapma, ilişki kurma ve grafik okuma gibi becerileri ön plana çıkaran yeni nesil sorularla dikkat çekti. 

Özellikle sözel mantık, grafik yorumlama soruları; öğrencilerin bilgi düzeyinden çok anlama, analiz etme ve çözüm üretme kabiliyetini ölçtü. Sorular, klasik kalıplardan uzaklaşıp çok yönlü düşünmeyi zorunlu kılan bir yapıya büründü. Bu yıl dikkat çeken bir başka unsur ise dil bilgisi sorularında çeşitliliğin ve bağlam temelli ölçmenin artmış olmasıydı. LGS tarihinde ilk kez fiilde çatı sorusunun yer alması, bu alandaki kazanımların da artık daha işlevsel bir biçimde sınandığını gösteriyor. Anlatım bozukluğu, yazım ve noktalama soruları ise orta düzeyde zorlukla sınavda yer aldı. Sınavın genel zorluk seviyesi orta düzeydeydi. Ayırt edici sorular, özellikle dil bilgisi ve beceri temelli sorular arasından seçilmişti. Bu sorular, öğrencilerin sadece bilgilerini değil; bilgiyi yorumlama, metni çok yönlü analiz etme ve mantıksal çıkarımlar yapma becerilerini ölçtü.

Genel dağılıma bakıldığında, beceri temelli soruların oranı belirgin şekilde artmış, klasik bilgiye dayalı soruların oranı ise sistematik biçimde azalmıştır. Bu durum, sınavın artık öğrencinin ezberinden çok okuma stratejilerine, düşünsel esnekliğine ve yorum gücüne odaklandığını ortaya koyuyor. 2025 LGS Türkçe sınavı, yalnızca bilgiyi değil, bilgiyi anlamlandırma ve kullanma becerisini ölçen yapısıyla, yeni nesil bir sınav mimarisinin başarılı bir örneği olmuştur.

FEN BİLİMLERİ: BELİRLEYİCİ OLAN SORULAR

Fen Bilimleri Bölüm Başkanı Duygu Reçber: 2025 LGS geçen senelerde uygulanan LGS’ler ile benzer sorular içeren kazanım sorularının ağırlıkta olduğu bir sınav olarak karşımıza çıkmaktadır. Konu dağılımları müfredata uygun dengeli şekilde oluşturulmuştur. Madde ve Endüstri ünitesi ısı konusunda ve Basit Makineler ünitesi Eğik düzlem konusunda sorulan sorular sınavda belirleyici olacak niteliktedir.

Sınavı genel olarak yorumladığımızda orta seviye düzeyinde bir sınav olarak değerlendirebiliriz. Kazanımlara hakim olan, düzenli tekrar yapan ve yorumlama kabiliyeti yüksek olan öğrencilerin kolaylıkla yapabilecekleri bir sınavdır.

TC İNKILAP TARİHİ VE ATATÜRKÇÜLÜK: YORUM BECERİSİ

Sosyal Bilgiler Bölüm Başkanı Merve Karıksız: Sınavın temel amacının bilgi değil, bilgiyi kullanarak yorum yapabilme becerisini ölçmek olduğu net biçimde görülmektedir. Klasik “ezber” mantığıyla hazırlanan öğrencileri değil; okuyan, düşünen ve kavramları sorgulayan öğrencileri öne çıkarmıştır. Bazı sorularda şıklar birbirine yakın kavramlar içerdiğinden, öğrencinin anahtar kelimeleri ayırt etme ve dikkatli okuma becerisi oldukça önemli hale gelmiştir. Metin ağırlıklı ve bağlamlı sorular ile öğrenciden verilen kısa bilgi ya da örnek uygulama üzerinden değerlendirme yapması beklenmiştir. İnce ve seçici sorularla öğrencinin dikkatli bir şekilde kavramları analiz etmesini gerektirmiştir. Görsel ve metin destekli sorular ile öğrencinin okuduğunu anlama, analiz etme ve çıkarım yapma becerisi test edilmiştir.

Sorular analiz ve yorumlama gücüne dayalı olduğu için daha seçicidir. Ortalama düzeyde çalışan, ezbere dayalı öğrenen öğrenciler için daha zorlayıcıdır. Ancak iyi okuma alışkanlığı olan, kavramları uygulamalarla ilişkilendirebilen öğrenciler için yapılabilir düzeydedir. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük dersinde başarılı olabilmek için; ezberden çok yorumlama ve metni analiz etme becerilerini geliştirmek, olayların sebep-sonuç ilişkisini kavramak, sıklıkla sorulan ana temalar üzerinde durmak ve bol bol paragraf çözüm pratiği yapmak büyük önem taşımaktadır.

İNGİLİZCE: 1 TANE AYIRT EDİCİ SORU

Yabancı Diller Bölüm Başkanı Meltem Meto: 2024-2025 Eğitim Öğretim yılı LGS İngilizce sorularını değerlendirdiğimizde; Sorular, Milli Eğitim’in müfredat ve kazanımlarına uygundur. Öğrencilerin sorumlu olduğu 1.ve 2. Döneme ait ünitelerden sorulmuştur. Müfredata göre ağırlıklı olarak "Friendship" ünitesinden 2 adet soru yer almıştır. Diğer ünitelerden 1’er soru gelmiştir. 10. Ünite olan ’Natural Forces’ ünitesinden hiç soru gelmemiştir.

Sorular sadece dilbilgisi ölçen sorular değildir ezbere yönelik sorular da sorulmamıştır. Soruların geneli kelime bilgisiyle birlikte okuduğunu anlama ve doğru çıkarım yapma becerisini ölçen sorulardır. Bu seneki LGS sınavında İngilizce bölümünde 7 adet olumsuz köklü soru sorulmuştur. Bu sayı geçen senelere oranla yüksektir. Tablo sorularına bu sene LGS sınavda yer verilmemiştir. Ancak 1 adet harita görsel sorusu sorulmuştur. Haritayı doğru yorumlayan ve soruyu doğru anlayan öğrencilerin yapabileceği sorudur. Sınavda eleyici 1 adet soru bulunmaktadır. Soru kökünü dikkatli ve doğru okuyan ve ne demek istediğini doğru anlayan öğrencilerin kaçırmayacakları soru olacaktır.

Sınavda müfredat dışına çıkılmamış, zor bir sınav olmamıştır. Soruları dikkatli okuyan, hedef kelimelere çalışan, yönerge ve seçenekleri doğru okuyan öğrencilerin çok rahat yapabilecekleri sorulardır. LGS 2025’ün ezberci yaklaşım ile çözülemeyecek, dikkatli okuma, okuduğunu anlama ve bağ kurma becerileri gerektiren bir sınav olduğu yönündedir.

DİN KÜLTÜRÜ VE  AHLAK BİLGİSİ: DAHA KOLAY SORULAR

Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Bölüm Başkanı Havva Küçükgüzel: 2025 LGS Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi soruları MEB müfredatına uygun olarak hazırlanmıştır. Önceki yıllara göre daha kolay seviyede sorulardan oluşmuştur. Daha çok yoruma dayalı sorulardır. Üç tane bilgiye dayalı soruya yer verilmiştir. Kader ve Kaza ünitesinden dört soru, zekat ve sadaka ünitesinden iki soru, Hz Muhammed in hayatından üç soru, Kuran’ın ana konulardan bir soru gelmiştir.