Tez piyasası: Fiyatlar 120 bin TL’ye kadar çıkıyor

Türkiye’de üniversitelerin, akademinin durumu uzun süredir tartışma konusu. Akademisyen kıyımları, kadrolaşma, diplomalı işsizlik, niteliksiz eğitim gündemden düşmüyor. Fakat akademideki çürümenin bir yüzü daha var. İnternette açık açık tez satılıyor, ödev ve proje hazırlanıyor, intihaller çıkarılıyor. Google’da ‘tez yazdırma’ yazdığınızda karşınıza onlarca site çıkıyor. Her biri farklı paket ve ücretlerle tez ‘hizmeti’ sunuyor.

Firmaların internet sitelerinde adres, telefon ve e-posta bilgileri açıkça yer alıyor. Sayfa başı ücret de veren var lisans, yüksek lisans tezine ayrı ücret de veren. Evrensel'den Eylem Nazlıer'in haberine göre ortalama ücret ise 50 bin TL’den başlayıp 120 bin TL’ye kadar çıkıyor. Eğitimciler, akademinin tamamen ticarileştirilmesinin bu zemini yarattığına dikkat çekiyor. 

Bazı kişi ve şirketler de tez yazma vaadiyle çok sayıda kişiyi dolandırıyor. ‘Şikayetvar’ üzerinden paylaşılan mesajlarda, talep edilen ücret ödenmesine rağmen birçok kişinin makale ve tezlerini teslim alamadığı yazıyor. Parayla tez yazdırma gibi kanunda suç sayılan bir eyleme rağmen, bazı kişilerin “Sizi mahkemeye vereceğim” veya “Savcılığa suç duyurusunda bulunacağım” şeklinde tepkiler göstermesi de dikkat çekiyor.

YÖK SUÇ DUYURUSUNDA BULUNMUŞTU

Yükseköğretim Kurulu (YÖK), 2021’de para karşılığında tez hazırlayan ve hazırlatan hakkında Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulundu. Suç duyurusunun ardından bazı tez yazdırma siteleri kapansa da aradan bir süre geçtikten sonra yeniden hizmet vermeye başladılar.

Eğitim Sen İstanbul 6 No’lu Üniversiteler Şubesi Başkanı Burak Çetiner, şunları söyledi: 

“Bu Türkiye’de üniversitelerin, akdeminin çürümesiyle doğrudan ilişkili bir tablo” dedi. Bu durumun açık bırakılmış bir alandan kaynaklandığını dile getiren Çetiner “Kanuni bir açıktan bahsetmiyoruz; parayla tez yazdırmak elbette yasal olarak mümkün değil. Ancak eğitimin ticarileşmesi ve vakıf üniversitelerinin geldiği nokta nedeniyle ne yazık ki böyle bir iş kolu oluştu.”